Trafik kazası dosyalarında kusur değerlendirmesi, kazaya karışanların davranışlarının trafik kuralları karşısındaki yerinin ve kazanın oluşumuna ne ölçüde etki ettiğinin incelenmesidir. Genel dayanak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunudur; sonuç ise çoğu zaman dosyadaki belgelerin birlikte okunmasıyla şekillenir.
Değerlendirme neye dayanır?
Kaza tespit tutanağı, kroki, araçlardaki hasar izleri, olay yeri fotoğrafları ve varsa kamera kaydı değerlendirmenin temel kaynaklarıdır. Bu kaynaklar her zaman aynı yönü göstermeyebilir. Böyle durumlarda raporun hangi kaynağı neden esas aldığını açıklaması beklenebilir.
Hangi sorular gündeme gelebilir?
Uygulamada araçların çarpışma anındaki konumu, hız ve görüş koşulları, yolun durumu ve sürücülerin tepki için ne kadar zamanı olduğu gibi sorular tartışmaya açılabilir. Kanun belirli davranışlar için genel kurallar koysa da kusur oranı dosyanın özelliklerine göre değişebilir; benzer görünen iki kazada farklı sonuçlara ulaşılabilir.
Teknik incelemenin katkısı
Bilirkişi kusurun teknik dayanağını ortaya koyar; hukuki nitelendirme ve son değerlendirme hâkime aittir. Aynı kaza için ceza ve hukuk dosyalarında farklı oranlar çıkabildiğinden, bu noktalar çoğu zaman rapora itiraz aşamasında ele alınır. Belgelerin teknik bir ikinci okuması, raporda açık kalan noktaları görünür kılabilir. Teknik bir değerlendirmenin bu sürece nasıl katılabileceği uzman mütalaası rehberinde anlatılmıştır; sorular için iletişim bölümünden yazılabilir.
Sık sorulan sorular
Kusur değerlendirmesi hangi belgelere dayanır?
Uygulamada kaza tespit tutanağı, kroki, hasar fotoğrafları ve varsa kamera kaydı birlikte okunur. Dosyanın özelliklerine göre başka belgeler de gündeme gelebilir.
Kusur oranı ne zaman tartışmaya açılır?
Kaynaklar arasında bir çelişki bulunduğunda ya da raporda varılan oranın gerekçesi yeterince açıklanmadığında oran itiraz aşamasında yeniden değerlendirilebilir.
Teknik incelemede nelere bakılabilir?
Araçların konumu, hasar izlerinin yönü, hız ve görüş koşulları ile yolun durumu teknik incelemede ele alınabilecek konular arasındadır.